Trzeci szlak wzrokowy

Opis

Trzeci szlak wzrokowy, nazywany też bocznym (ang. third visual pathway), to według propozycji Pitchera i Ungerleider droga bioinformacji po bocznej powierzchni mózgu: od pierwszorzędowej kory wzrokowej (V1) przez obszar MT (ang. middle temporal), czuły na ruch, do bruzdy skroniowej górnej (ang. superior temporal sulcus, STS) (Pitcher i Ungerleider 2021).

Dotychczasowe modele opisują dwa szlaki: brzuszny (ang. ventral pathway), biegnący po brzusznej powierzchni mózgu, niesie tożsamość przedmiotu, a grzbietowy (ang. dorsal pathway) jego położenie i działania z nim związane (Pitcher i Ungerleider 2021). Rozdzielenie tych szlaków widać u pacjentki D.F., z uszkodzonymi po niedotlenieniu mózgu obszarami rozpoznawania przedmiotów w szlaku brzusznym (Goodale i Milner 1992; Milner i Goodale 2008). Jak podali w 1992 roku Goodale i Milner, D.F. z wielkim trudem mówi albo pokazuje obrotem dłoni, jak ustawiona jest szczelina, ale kartę wkłada w nią tak sprawnie jak osoby zdrowe.

Trzeci szlak reaguje wybiórczo na poruszające się twarze i ciała, a według Pitchera i Ungerleider STS reaguje na to, co one robią: mimikę, kierunek spojrzenia, intencję i nastrój (Pitcher i Ungerleider 2021). Jak podają Pitcher i Ungerleider, STS reaguje też na ludzki głos, język i zgranie obrazu z dźwiękiem mowy. Połączenie ciała kolankowatego bocznego wzgórza z obszarem ruchu u człowieka, hMT+, było zachowane u każdej z 12 osób ze ślepowidzeniem po uszkodzeniu V1 (Ajina i in. 2015).

Kiedy z kimś rozmawiasz, Twoim trzecim szlakiem płynie bioinformacja o mimice, spojrzeniu i geście tej osoby. Z niej kształtują się Twoje Modele Mentalne drugiej osoby, czyli Twoja teoria umysłu (ang. theory of mind): to, co wiesz o cudzych zamiarach i nastroju.

Sieć mózgowa

VISsieć wzrokowa

Patrzysz na rozmówczynię: bioinformacja, z której kształtują się Twoje Modele Mentalne jej twarzy, płynie najpierw do pierwszorzędowej kory wzrokowej (V1), gdzie według propozycji Pitchera i Ungerleider zaczyna się trzeci szlak (Pitcher i Ungerleider 2021).

DANsieć grzbietowa uwagi

Śledzisz wzrokiem czyjś ruch, a Twoje Modele Mentalne tego ruchu to także aktywność obszaru MT+, który należy do rdzenia sieci grzbietowej uwagi (Uddin, Yeo i Spreng 2019). Trzeci szlak biegnie przez MT, obszar czuły na ruch (Pitcher i Ungerleider 2021).

DMNsieć domyślna

Myślisz o tym, co czuje rozmówczyni: Twoje Modele Mentalne drugiej osoby to aktywność obszarów wspólnych dla teorii umysłu i sieci domyślnej, z połączeniem skroniowo-ciemieniowym (Spreng, Mar i Kim 2009). Bruzda skroniowa górna, w której kończy się trzeci szlak, należy do sieci domyślnej poza jej rdzeniem (Uddin, Yeo i Spreng 2019).

Materiały

Linkują tutaj

Na zajęciach