Termin
Phineas Gage
Wybór i wartość · Osobowość
Opis
Phineas Gage to brygadzista, któremu 13 września 1848 roku, przy budowie linii kolejowej Rutland & Burlington w Cavendish w stanie Vermont, przedwczesny wybuch ładunku wystrzelił przez twarz i głowę żelazny pręt do ubijania ładunków (ang. tamping iron). Gage, wskazując policzek, mówił potem, że żelazo wbiło się tam i przeszło przez jego głowę (Harlow 1868). Pręt miał średnicę cala i ćwierci, około 3 cm (Bigelow 1850). Gage przeżył wypadek i zmarł w 1861 roku; sekcji zwłok nie przeprowadzono, ale jego czaszkę później odzyskano (Damasio i in. 1994).
Harlow, który opisał jego przypadek, podaje, że pracodawcy, przed wypadkiem uważający Gage'a za najsprawniejszego brygadzistę, uznali zmianę jego umysłu za tak wyraźną, że nie przywrócili mu stanowiska, a przyjaciele mówili, że to „już nie Gage”. Ale ten sam opis obejmuje prawie osiem lat w Chile, gdzie Gage zajmował się końmi i często powoził ciężko załadowanym dyliżansem zaprzężonym w sześć koni (Harlow 1868). Macmillan i Lena, czytając na nowo znane świadectwa razem z nowymi materiałami, wnioskują, że Gage w końcu zaskakująco dobrze przystosował się do życia po urazie, a zasługę przypisują strukturze, jaką dawały mu warunki zatrudnienia (Macmillan i Lena 2010). Opowieść o trwałej przemianie jego osobowości to więc odczytanie sporne.
Damasio i współpracownicy odtworzyli z pomiarów czaszki tor pręta i umieścili prawdopodobne uszkodzenie w lewej i prawej korze przedczołowej, we wzorze, który u współczesnych pacjentów zaburza racjonalne decyzje i przetwarzanie emocji (Damasio i in. 1994). Van Horn i współpracownicy, łącząc tomografię czaszki z obrazami 110 współczesnych mózgów, prowadzą pręt tylko przez lewą półkulę: przez korę czołową, biegun skroniowy i wyspę. Skutki dla połączeń między uszkodzonymi i pozostałymi obszarami opisują jako głębokie i rozległe (Van Horn i in. 2012). Damasio porównuje z Gage'em Elliota, który stracił części obu płatów czołowych i po operacji stał się, jak Gage, chłodny, a jego zaburzeń standardowe badanie neuropsychologiczne nie uchwyciło (Damasio 1994, za: Lakritz 2009). Lewy biegun skroniowy i lewa kora oczodołowo-czołowa, uszkodzone u Gage'a w rekonstrukcji Van Horna i współpracowników, to obszary tak zwanej sieci limbicznej (Girn i in. 2024).
Kiedy odkładasz nagrodę na później, bo już czujesz, co Twój wybór przyniesie za tydzień, polegasz na Modelach Mentalnych przyszłych skutków. Pręt przeszedł przez korę oczodołowo-czołową Gage'a i według przyjaciół zmienił, kim był, ale lata za lejcami dyliżansu sugerują, że jego Modele Mentalne kształtowały się dalej, kiedy życie dało im strukturę.
Sieć mózgowa
- DMNsieć domyślna
- Wybierasz z myślą o skutkach za rok i polegasz przy tym na Modelach Mentalnych przyszłości: współcześni pacjenci z uszkodzeniem brzuszno-przyśrodkowej kory przedczołowej wybierali w grze kartami tak, jakby kierowały nimi tylko natychmiastowe korzyści (Bechara i in. 1994), a przyśrodkowa kora przedczołowa to rdzeń sieci domyślnej (Uddin, Yeo i Spreng 2019).
- DMNsieć domyślna, obszary limbiczne
- Według rekonstrukcji pręt przeciął około 90% objętości lewej bruzdy oczodołowej i rozlegle uszkodził lewy biegun skroniowy (Van Horn i in. 2012), a korę oczodołowo-czołową z przednimi płatami skroniowymi nazywa się czasem siecią limbiczną (Uddin, Yeo i Spreng 2019).