Termin
Poznanie ucieleśnione
Nauka jako zbiorowość · Schemat ciała i narzędzia
Opis
Poznanie ucieleśnione (ang. embodied cognition) to ujęcie, według którego poznanie jest z natury zakorzenione w cechach ciała, a w historii kognitywistyki jedno z wyzwań dla jej podstaw (Núñez i in. 2019). Te podstawy opisuje karta Podejście obliczeniowe. Thagard zalicza ciało do wyzwań, które krytycy stawiają kognitywistyce: zarzucają jej, że pomija rolę ciała w myśleniu i działaniu oraz rolę fizycznego otoczenia, w którym myślenie jest osadzone i w które sięga (Thagard 2023).
Patrzysz na kubek, a oczy skaczą po jego krawędziach. Kevin O'Regan i Alva Noë proponują, by widzenie rozumieć jako sposób działania, szczególny sposób eksplorowania otoczenia, a doświadczenie widzenia pojawia się według nich wtedy, gdy organizm opanowuje prawa zależności czuciowo-ruchowych (ang. sensorimotor contingencies) (O'Regan i Noë 2001). Ujęcie enaktywne (ang. enactive approach) Evana Thompsona wiąże umysł z samym życiem: gdzie jest życie, tam jest umysł (Thompson 2007).
W ujęciu kursu doświadczanie to aktywność żywego ciała, w której organizm opanowuje te zależności: ruch oka i ręki zmienia bioinformację docierającą od receptorów, sieci mózgu wysyłają w stronę receptorów jej predykcje, zanim nadejdzie, a zaskoczenie aktualizuje modele tych sieci. O rozejściu się programów kognitywistyki mówi karta Kryzys kognitywistyki.
Sieć mózgowa
Poznanie ucieleśnione to program badawczy: opisuje poznanie całego organizmu w jego otoczeniu.