Mapa kognitywistyki na biurku nawigatora

Kognitywistyka

Nauka o umyśle w mózgu.

Kognitywistyka łączy dyscypliny, szukając zrozumienia tego, jak tworzysz swój model świata, potocznie zwany rzeczywistością.

Każda dyscyplina oferuje inne narzędzia i inną perspektywę. Wspólnie tworzą mapę kognitywistyki.

Sześć dyscyplin, jedno pytanie: "Czym jest umysł?"

🧠
Neurobiologia
Jak działają biologiczne sieci neuronowe napędzane neuroprzekaźnikami? Jak wygląda uczenie się i zapominanie w mózgu? Każda myśl, zachowanie i emocja to wzorzec aktywności bioelektrycznej mózgu.
💭
Filozofia umysłu
Czym jest świadomość? Czy maszyna może myśleć? Nauka stawia pytania. Filozofia pyta, czy dobrze je postawiliśmy.
🔍
Psychologia poznawcza
Twoja percepcja to konstrukcja rzeczywistości. Psychologia poznawcza bada, jak budujesz obraz świata, przechowujesz go w pamięci i podejmujesz na jego podstawie decyzje.
🤖
Sztuczna inteligencja
Nikt już nie wie czym jest AI i czy AI jest świadoma, cokolwiek to znaczy. AI wnioskuje i tworzy modele świata. Czy jesteśmy na drodze do stworzenia umysłów takich jak ludzkie?
🗣
Lingwistyka
Język kształtuje myślenie czy myślenie kształtuje język? Możliwe, że jedno i drugie. Lingwistyka szuka granicy między tym, co mówisz, a tym, co w ogóle możesz pomyśleć.
🌍
Antropologia
Czy twój sposób myślenia jest wyłącznie twój? Kultura, ewolucja i biologia tworzą ramy, w których poznajesz. Antropologia pyta: co z tego jest ludzkie, a co tylko Twoje.

Na granicy dyscyplin

Tak pytali studenci

Czy jestem realna... Często robię coś i dopiero później mam moment derealizacji.

Co jeśli nic co się dzieje czy co widzę nie jest realne?

Czy jestem w matrixie?

Dlaczego ludzie z tej samej sytuacji wychodzą z zupełnie innymi wnioskami?

Percepcja Filozofia umysłu Neurobiologia zmysłów

Tak pytali studenci

Co się dzieje w naszym mózgu kiedy śnimy? Dlaczego to wszystko wydaje się tak bardzo realne?

Skąd w śnie bierze się ta świadomość, że śnimy?

Czy niewidzący widzi swoje sny?

Czy sny faktycznie mogą mieć znaczenie? Czy sny prorocze to prawda czy zwykła bujda?

Świadomość Neurobiologia snu Psychologia poznawcza

Tak pytali studenci

Czy we mnie jest dusza czy to wszystko działanie mojego mózgu i wyobrażanie sobie błędnie że kieruje mną moje ja?

Czy jest jakiś mechanizm wychodzenia z błędnego koła i paraliżu decyzyjnego?

Ile w życiu mam siły sprawczej, a ile rzeczy to przypadek?

Wolna wola Neuronauka decyzji Filozofia umysłu

Tak pytali studenci

Gdy jestem zmęczona sięgam po reelsy. Jest to odruchowe. Próbowałam wszystkie znane mi metody i wciąż umiem się zasiedzieć wbrew mojej woli.

Wiem że muszę być konsekwentna, ale chęć zmiany zawsze jest mniej ważna od lenistwa i ciągłej prokrastynacji. Większość życia byłam sparaliżowana do działania.

Dlaczego jak myślę o wpisywaniu hasła do telefonu to zapominam numerki, ale jak zrobię to bez myślenia to automatycznie to robię?

Nawyki Układ nagrody Pamięć proceduralna Psychologia motywacji

Tak pytali studenci

Nigdy nie będę wiedzieć w jaki sposób się ktoś czuje lub co ktoś myśli, bo nie jestem w stanie się połączyć z drugą osobą myślami.

To jak samotni jesteśmy przez to, że nasze receptory tylko odbierają świat i my jako świadomość nie możemy z nim wejść w pełną interakcję.

Ludzie są tak skomplikowani, że jednocześnie mnie to okropnie fascynuje, ale też trochę przeraża.

Teoria umysłu Empatia Neurony lustrzane Izolacja epistemiczna

Tak pytali studenci

Kim tak naprawdę jestem i czego tak naprawdę chcę?

Jaki jest rdzeń danego człowieka i jak to się dzieje, że okoliczności czasem nie są w stanie go zmienić?

Jak wiele można wyciąć z człowieka by nadal był człowiekiem?

Do czego dążę i jaka będę jak opanuję panujący we mnie chaos?

Tożsamość Self Psychologia osobowości Filozofia umysłu

Tak pytali studenci

Nie wyobrażam sobie żyć w przyszłości, mnie tam nie ma.

Myślę o tym jak to by było wyjść ze swojego ciała i stanąć obok siebie i być obserwatorem rzeczywistości.

Czy możliwe jest stworzenie Portal Guna z gry Portal?

Wyobraźnia Symulacja mentalna Prospection Default Mode Network

Tak pytali studenci

Czy mam ADHD?

Czy mózg jest w stanie przezwyciężyć choroby takie jak depresja lub zaburzenia odżywiania?

Czy da się wytrenować mózg żeby umieć uspokoić myśli na tyle, żeby nie przytłaczały?

Jak radzić sobie ze złością i innymi mocnymi negatywnymi emocjami w zdrowy sposób?

Neuroróżnorodność Neuropsychologia kliniczna Plastyczność mózgu Regulacja emocji

Tak pytali studenci

Wszystko związane ze śmiercią przeraża mnie.

Co jeśli śmierć to po prostu moment, w którym budzisz się jako ktoś inny?

Czy podczas śmierci klinicznej wytwarza się DMT w szyszynce?

Celem życia nie jest przeżycie.

Świadomość Doświadczenia z pogranicza śmierci Neurobiologia Filozofia umysłu

Tak pytali studenci

Czy życie ma jakieś głębsze znaczenie, jeśli końcowo i tak wszyscy umrzemy, będą powstawać nowe pokolenia, a my zostaniemy zapomniani?

Pytanie jak wszystko powstało. Skąd my i wszechświat się wzięliśmy?

Każdy sam nadaje swojemu życiu sens. Możliwe, że znalezienie tej odpowiedzi to jest główny quest.

Co ma realny sens?

Egzystencja Filozofia Psychologia sensu Antropologia

Tak pytali studenci

Czy czas rzeczywiście płynie? Czy może stanowi iluzję ludzkiego umysłu?

Co to jest nic?

Kiedy człowiek stał się człowiekiem? Na jakim etapie ewolucji staliśmy się samoświadomi?

Nie twierdzę że wiem wszystko, ale obecnie nie ma najgłębszej i najbardziej absurdalnej rzeczy, bo wszystko co znam ma swoje miejsce w mojej głowie.

Problem trudny Sztuczna inteligencja Neurobiologia świadomości Filozofia umysłu

Kognitywistykę możesz studiować na Wydziale Filozofii i Kognitywistyki Uniwersytetu w Białymstoku. Mapa czeka.